Kalıcı Silme · Kurumsal Cihaz Yenileme
Güvenli Veri İmha Hizmeti
Silinen verinin nasıl geri getirildiğini her gün görüyoruz. Bu deneyimi, elden çıkaracağınız cihazlardaki verilerin geri dönmemesi için kullanıyoruz.
- Gizlilik sözleşmesi (NDA)
- Onayınız olmadan işlem yok
- Bursa’da laboratuvar
Laboratuvarımıza zaman zaman ikinci el alınmış diskler gelir; sahibi içindeki eski bir dosyayı sorar ya da diskin arızasını merak eder. İnceleme sırasında, önceki sahibin “temizledim” diye sattığı diskte hâlâ duran faturalar, kimlik fotokopileri ya da aile fotoğrafları görmek hiç de nadir değildir. Bir veriyi nasıl kurtaracağını bilen, o verinin nasıl gerçekten yok edileceğini de bilir. Güvenli veri imha hizmetimiz bu bilgiye dayanır.
Bu hizmet; bilgisayar parkını yenileyen işletmeler, hasta ya da müvekkil bilgisi saklayan muayenehaneler ve hukuk büroları, kiralık cihaz iade eden firmalar ve eski bilgisayarını satmadan önce içini güvenle boşaltmak isteyen bireyler için uygundur.
Silmek ile yok etmek arasındaki fark
Bir dosyayı çöp kutusundan silmek ya da diski hızlı biçimlendirmek, kütüphanedeki kitapları rafta bırakıp yalnızca kataloğu yırtmaya benzer. Kitaplar oradadır; doğru araçlara sahip biri onları tek tek bulabilir. Kalıcı imha ise kitapların kendisini ortadan kaldırmak demektir. Bunun yolu da cihazın türüne göre değişir.
Cihaza göre doğru yöntem
Mekanik hard diskler
Çalışan bir HDD’de diskin bütün alanının üzerine yeni veri yazılması ve ardından okunarak kontrol edilmesi, cihazın yeniden kullanılmasına izin veren güvenilir bir yaklaşımdır. Güncel uluslararası kılavuzlar, modern disklerde eksiksiz ve doğrulanmış tek geçişi çoğu durum için yeterli kabul eder. Kurum politikanız birden fazla geçiş istiyorsa buna göre planlanır. Kritik olan, kullanıcıya görünmeyen alanların da kapsama dahil edilmesidir.
SSD ve NVMe sürücüler
Katı hal sürücüler veriyi kendi iç mantığına göre farklı hücrelere dağıtır ve kullanıcının erişemediği rezerv bölgelere sahiptir. Dolayısıyla bir HDD’ye uygulanan klasik üzerine yazma, bir SSD’deki tüm kopyalara ulaşmayı garanti etmez. Burada sürücünün kendi donanımına yerleşik güvenli silme komutlarından yararlanmak, kendinden şifreli sürücülerde ise şifreleme anahtarını yok etmek esas yöntemdir. İki teknolojinin bu açıdan farkını SSD mi HDD mi? yazımızda ele aldık.
USB bellek, hafıza kartı ve arızalı cihazlar
Küçük flash ortamların çoğu güvenli silme komutlarını desteklemez; çalışmayan bir diske ise hiçbir şey yazılamaz. Bu durumlarda verinin tutulduğu plakaların veya bellek çiplerinin fiziksel olarak kullanılamaz hâle getirilmesi gerekir. Diske delik açmak ya da çekiçle vurmak, parçaların bir kısmını okunabilir bırakabileceği için yeterli kabul edilmez. Manyetik alanla silme de yalnızca manyetik ortamlarda etkilidir. Fiziksel imhanın hangi yöntemle yapılacağı, teklifte cihaz bazında açıkça belirtilir.
Telefon ve tabletler
Güncel akıllı telefonlar veriyi şifreli tuttuğu için fabrika ayarlarına dönüş, anahtarları silerek içeriği okunamaz kılar. Öncesinde hesaplardan çıkış yapılması ve varsa hafıza kartının ayrıca ele alınması unutulmamalıdır.
Cihazı yeniden kullanacak mısınız?
Bu soru, yöntemi seçerken verdiğimiz ilk karardır. Satılacak, bağışlanacak veya şirket içinde başka bir çalışana verilecek sağlam cihazlarda doğrulanmış yazılımsal ya da donanımsal silme yeterlidir ve cihaz kullanılabilir kalır. Hurdaya ayrılacak, arızalı ya da çok hassas veri barındıran cihazlarda fiziksel imha daha doğru bir tercihtir. Kararsız kaldığınızda verinin hassasiyetini, cihazın değerini ve kurum politikanızı birlikte tartarız.
Teslimden önce hazırlık: Cihazlarda ihtiyaç duyacağınız bir dosya kalmadığından emin olun ve gerekiyorsa yedeğin açılabildiğini kontrol edin. Her cihazın türünü, markasını ve seri bilgisini gösteren basit bir envanter tablosu hazırlayın; teslim sırasında karşılaştırma bu tablo üzerinden yapılır. Hukuki saklama süresi dolmamış ya da devam eden bir uyuşmazlıkla ilgili verileri imha etmeyin. Cihazlara bağlı bulut hesaplarını, lisansları ve uzaktan yönetim kayıtlarını kapatın veya devredin.
Kurumlar için kayıt ve KVKK boyutu
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu, işlenme amacı ortadan kalkan kişisel verilerin silinmesini, yok edilmesini veya anonim hâle getirilmesini öngörür; ilgili düzenlemeler bu işlemlerin kayıt altına alınmasını da bekler. Hangi verinin ne zaman ve nasıl imha edileceği kurumunuzun saklama ve imha politikasına bağlıdır. Bu nedenle kendi yükümlülüklerinizi hukuk danışmanınız veya KVKK sorumlunuzla netleştirmenizi öneririz. Talep etmeniz hâlinde, imha edilen cihazları, tarihi ve uygulanan yöntemi gösteren yazılı bir kayıt düzenlenmesini teklif aşamasında birlikte planlayabiliriz. Konuya genel bakış için veri kurtarmada KVKK ve gizlilik yazımız, çok sayıda cihaz içeren projeler için kurumsal veri kurtarma sayfamız yol gösterebilir.
İşleyiş
Önce cihazlarınızın türünü, adedini ve yeniden kullanılıp kullanılmayacağını konuşuruz. Ardından her cihaz için önerdiğimiz yöntemi ve yazılı fiyat teklifini iletiriz. Onayınızla cihazlar seri numaralarıyla teslim alınır, işlem uygulanır ve yazılımsal silmelerde sonuç okunarak doğrulanır. Birkaç cihazdan oluşan işler kısa sürede tamamlanabilir; yüksek kapasiteli disklerin baştan sona üzerine yazılması ise disk başına saatler alabilir. Kalabalık projelerde takvimi birlikte belirleriz.
İmha hizmeti hakkında sorular
İnternetten indirdiğim silme programları işimi görmez mi?
Sağlam bir HDD’de, diskin tamamını kapsayacak şekilde doğru kullanılırsa iş görebilir. SSD’lerde, arızalı disklerde ve kayıt tutulması gereken kurumsal durumlarda ise bu programlar yetersiz kalabilir.
Fotokopi makinesi ve yazıcıların da imhası gerekir mi?
Bazı çok fonksiyonlu cihazlar taranan ve yazdırılan belgeleri dahili bir diskte tutar. Kiralık cihazları iade etmeden önce bu diskin durumunu tedarikçinizle konuşmanızı öneririz.
Bireysel kullanıcıyım, tek bir laptop için de hizmet alabilir miyim?
Evet. Satmayı düşündüğünüz bilgisayar veya harici disk için cihaza uygun yöntemi önerir, yazılı teklifimizi iletiriz.
İmhadan önce arızalı diskteki bazı dosyaları almam gerekiyor. Mümkün mü?
Önce hard disk veri kurtarma ile ihtiyacınız olan dosyalar alınır, teslimden sonra disk imha sürecine girer. İki işi tek planda birleştirebiliriz.