Galeriyi temizlerken yanlış albümü seçtiniz ya da çocuğunuz telefonla oynarken yüzlerce fotoğrafı sildi. İlk refleks, internette “silinen fotoğrafları kurtarma” diye aratıp bir uygulama indirmek olur. Bu yazıda size biraz farklı bir yol öneriyoruz: önce kaybolduğunu düşündüğünüz fotoğrafların büyük ihtimalle hâlâ durduğu yerlere bakmak. Ardından modern telefonlarda dahili hafızadan kurtarmanın neden çok sınırlı olduğunu açıkça anlatıyoruz.
Önemli: Telefonu fabrika ayarlarına döndürmeyin ve bir yedekten geri yükleme yapmadan önce mevcut durumu yedekleyin. Yanlış bir geri yükleme, telefonda bulunan daha yeni fotoğrafları silebilir.
Önce bu yerleri kontrol edin
Galerinin kendi çöp kutusu
Günümüz telefonlarının neredeyse hepsi silinen fotoğrafları bir süre saklar. iPhone’da Fotoğraflar uygulamasında Albümler sekmesinin altındaki “Son Silinenler” klasörüne, Samsung telefonlarda Galeri uygulamasının menüsündeki “Çöp Kutusu”na, Google Fotoğraflar’da ise Kitaplık bölümündeki “Çöp kutusu”na bakın. Bu klasörlerdeki öğeler, uygulamaya göre değişen bir süre (genellikle 30 ila 60 gün) boyunca geri alınabilir.
Bulut hesaplarınız
iCloud Fotoğrafları, Google Fotoğraflar, OneDrive veya Samsung’un bulut hizmetlerinden biri açıksa fotoğraflar telefondan silinmeden önce yüklenmiş olabilir. Bilgisayardan web sitesine girip kontrol edin; bulut tarafının da ayrı bir “son silinenler” alanı olduğunu unutmayın. Bazen eşitleme yıllar önce açılmış ve sonra unutulmuş bir hesapta, beklenmedik bir arşiv çıkabilir.
Eski yedekler ve bilgisayarlar
Telefonu daha önce bir bilgisayara yedeklediyseniz ya da fotoğrafları zaman zaman bilgisayara aktardıysanız oraya bakın. Eski telefonunuz bir çekmecede duruyorsa, geçiş öncesi fotoğraflar onun içinde kalmış olabilir.
Telefonun tamamını kapsayan bir yedek (iCloud yedeği veya Android’in kendi hesap yedeği) bulursanız, onu doğrudan mevcut telefona geri yüklemek yerine önce yedeğin tarihini ve içeriğini kontrol edin. Mümkünse geri yüklemeyi yedek bir cihazda ya da telefonun mevcut hâlini ayrıca yedekledikten sonra yapın. Böylece eski fotoğrafları geri alırken son haftalarda çektiklerinizi kaybetmezsiniz.
Mesajlaşma uygulamaları ve paylaşılan albümler
Bir fotoğrafı ailenize, arkadaşınıza ya da bir gruba gönderdiyseniz, o kişilerden geri isteyebilirsiniz. Paylaşılan albümler, sosyal medyaya yüklenen içerikler ve e-postayla gönderilen dosyalar da çoğu zaman gözden kaçan kaynaklardır. Kalite bazen düşük olabilir, ama hiç yoktan iyidir. Özel günlerde çekilen fotoğraflar için o gün yanınızda olan kişilerin telefonlarını da unutmayın; aynı anın başka bir açıdan çekilmiş kopyası çoğu zaman oradadır.
Telefondaki hafıza kartı
Bazı Android telefonlar fotoğrafları microSD karta kaydeder. Kart şifreli değilse, silinen fotoğraflar telefonun dahili hafızasına göre çok daha yüksek bir ihtimalle kurtarılabilir. Bu durumda kartı hemen çıkarın ve kullanmayın. Kartla ilgili ayrıntıları hafıza kartı hataları yazımızda ve hafıza kartı veri kurtarma sayfamızda bulabilirsiniz.
Dahili hafızadan kurtarma: dürüst cevap
Yukarıdaki yerlerin hiçbirinde yoksa, akla ilk gelen telefonun kendi hafızasından kurtarma olur. Burada durumu açıkça söylemek isteriz: Güncel iPhone’lar ve yeni Android telefonlar, depolamayı varsayılan olarak dosya bazında şifreler. Her dosyanın kendine ait bir anahtarı vardır ve dosya kalıcı olarak silindiğinde bu anahtar da yok edilir. Fotoğrafın şifreli kalıntıları bir süre çiplerde dursa bile anahtar olmadan anlamlı bir görüntüye dönüştürülemez. Buna, flash belleğin silinen alanları kendiliğinden temizlemesi de eklenir.
Bu nedenle modern, şifreli bir telefonda çöp kutusundan da silinmiş fotoğrafların dahili hafızadan geri getirilmesi çoğu durumda mümkün değildir. “Her silinen fotoğrafı geri getirir” iddiasıyla tanıtılan uygulamalar da bu sınırın ötesine geçemez; üstelik bazıları telefona yeni veri yazarak ya da geniş izinler isteyerek ek risk oluşturur. Bu durumu açıkça söylüyoruz, çünkü umut satmak yerine zamanınızı gerçekten sonuç verebilecek kaynaklara ayırmanızı istiyoruz.
Kurtarma şansının daha yüksek olduğu durumlar ise başkadır: telefonun ekranı kırıldığı, suya düştüğü ya da açılmadığı için fotoğraflara ulaşılamıyorsa veriler silinmemiştir, yalnızca cihaz çalışmıyordur. Ekran kilidi şifresini biliyorsanız, cihazın onarılması veya uygun yöntemlerle çalıştırılmasıyla verilere ulaşmak mümkün olabilir. Bu vakaları telefon veri kurtarma sayfamızda anlattık.
Bundan sonrası için üç alışkanlık
- Otomatik bulut yedeklemeyi açın ve depolama alanının dolup yedeklemenin sessizce durmadığını ara sıra kontrol edin.
- Önemli fotoğrafları birkaç ayda bir bilgisayara veya harici bir diske de aktarın. Bulut tek kopya olmamalıdır; hesaba erişimi kaybetmek de bir veri kaybıdır.
- Toplu silme yapmadan önce durun ve seçimi kontrol edin. Çöp kutusunu boşaltmak yerine bırakın; süre dolunca zaten kendiliğinden temizlenir.
Bilgisayarınızdan veya harici diskinizden fotoğraf sildiyseniz tablo farklıdır; şifreleme ve disk türüne göre şansınız çok daha yüksek olabilir. Bu tür vakalar için silinen ve formatlanan dosya kurtarma sayfamıza göz atabilirsiniz. Şifrelemenin kurtarmaya etkisini merak ediyorsanız BitLocker yazımız da aynı mantığı bilgisayarlar için açıklıyor.
Sık sorulan sorular
Fotoğrafları geçen hafta sildim ve çöp kutusunu da boşalttım. Bir şansım var mı?
Telefonun kendisinde şans çok düşüktür. Ancak bulut hesabınızın web sürümünde, eski bilgisayar yedeklerinde veya fotoğrafları paylaştığınız kişilerde kopya bulunabilir. Önce bu kaynakları tek tek kontrol edin.
Telefonum açılmıyor; fotoğraflar buluta yedeklenmemişti. Ne yapabilirim?
Bu bir silme değil, cihaz arızası vakasıdır ve durum farklıdır. Telefonu şarja takıp tekrar tekrar zorlamayın; ekran kilidi şifrenizi hatırladığınızdan emin olun ve arıza tespiti için ulaştırın.
WhatsApp’tan gelen fotoğrafları sildim. Nereden bulabilirim?
Sohbet yedeği açıksa yedekte yer alıyor olabilir; ayrıca fotoğrafı gönderen kişiden yeniden isteyebilirsiniz. Uygulamayı silip yeniden kurmadan önce mevcut yedeğin tarihini kontrol edin.